Elemtere Fiş Kem Gözlere Şiş

Nazar kavramı sadece bizde mi var sanıyordunuz? Dünyanın her yerinde nazar ve nazardan korunmanın binbir çeşit yolu var. Birkaçına şöyle bir göz gezdirmeye ne dersiniz?

Gelin önce nazar ya da yaygın ifade şekliyle ‘kem göz’ ne demek ona bir bakalım; sözlükte şöyle tanımlanıyor:

“Belli kimselerde bulunduğuna inanılan; insanlara, özellikle çocuklara, evcil hayvanlara, eve, mala mülke, hatta cansız nesnelere de zarar verdiğine inanılan bakıştaki çarpıcı ve öldürücü güç.”

Kem göz inancı çok eski bir inançtır, Antik Yunan ve Roma’dan Hristiyanlığa ve daha sonra Müslümanlığa neredeyse tüm insanlık tarihi boyunca inanılagelmiştir. Önceleri pek çok kültürde, nazarın kasıtlı olmadan değdiğine inanılırken daha sonraları, nazarın kıskançlık sonucu değdiği düşünülmeye başlanmış.

Nazardan korunmak için her toplum kendine farklı bir yöntem benimsemiştir. Gelin şimdi dünyanın farklı kültürlerinde kem gözden nasıl korunuluyor yakından bakalım.

Nazar Boncuğu

Anadolu coğrafyasında 3000 yıldır kullanılmakta olan nazar boncuğunun aslında Antik Mısır kültüründen geldiği ve koruyucu tanrı Horus’un gözünü temsil ettiğine inanılmaktadır. Türk Nazar Boncuğu o kadar ünlüdür ki bugün Rihanna, Shakira, Naomi Campbell gibi ünlüler de kendilerini onsuz düşünememektedir. Hayatında hiç nazar boncuğu takmamış olanınız var mı?

Hamsa

Sağ elin beş parmağı şeklindeki Hamsa’nın tarihçesi antik Mezopotamya uygarlıklarına kadar dayanır ve bugün Orta Doğu, Kuzey Afrika ve Akdeniz kültürlerinde, Müslüman, Hristiyan ve Yahudi ülkelerde hala oldukça yaygın bir şekilde kullanılmaktadır. Hamsaların birçoğunda, bizdeki nazar boncuğunda olduğu gibi bir göz şekli bulunur. Aynı bizde olduğu gibi, kapı girişlerine asılan büyük boyları da varken, kolye şeklinde olanları da mevcuttur.

Nazar Battu

Özellikle Kuzey Hindistan ve Pakistan'da, nazardan korunmak için kullanılan Nazar Battu iki türlü olur:

  • bizdeki nazar boncuğu gibi kapı girişlerine asılan 7 tane acı biber ve 1 limondan oluşan Nimbu Mirchi gibi bir nesne olarak,
  • nazardan korumak istediğiniz şeye (ev, kamyon, insan) kasıtlı olarak bir kusur/leke oluşturarak. Örneğin evinizdeki pahalı halının dokumasının bir bölümü kasıtlı olarak bozuk yapılır.

Kimse Bana Karşı Olamaz!

Portekiz ve onların etkisiyle Brezilya’da ise oldukça farklı bir uygulama vardır. Kem gözden korunmak için evlerin girişine, zehirli olduğuna inanılan difenbahya gibi koyu renkli bitkiler yerleştirilir. Difenbahya’nın Brezilya’daki adı ise Kimse Bana Karşı Olamaz demek olan “comigo ninguém pode” dir!

Popoyu Sıkmak

Nazar’a karşı en ilginç korunma yöntemi ise kuşkusuz komşumuz Ermenilerinkidir. Kendinize nazar değebileceğini düşündüğünüz bir durumla karşılaştığınızda tek yapmanız gereken hemen poponuzu sıkmak! Bu şekilde o nazar size asla değemez.

 

Sizin de dünyanın farklı kültürlerinde karşılaştığınız, nazardan korunmak için kullanılan farklı yöntemler var mı?

 

Şu yazımız da ilginizi çekebilir
Kahvaltısı Türklerden Daha İddialı 4 Millet

Malum kahvaltı günün en önemli öğünü, hele de günlerden bugünkü gibi pazarsa tadı bir başka o kahvaltıların. Peki haftasonu oldu mu kahvaltıyı bir lezzet şölenine dönüştürme ve hatta bunu bir ritüelmişcesine Boğaz’da yapma kültürü sadece bize mi ait?